MEVZUU:
İnsan tab'an medenidir; medeni olmak üzere yaratılmıştır. Kendi cinsi
ile iyi geçinmeye muhtaçtır. İnsanın iyiliği dahi bu ihtiyaçtan belli olur.
Bu münasebetle bazı hususların beyanı.
NOT:
İmâm-ı Rabbânî Hz. bu mektubu, Hanlar Hanı'na yazmıştır.
***
Allah'a hamd olsun. Selâm, onun seçmiş olduğu kullarına...
Sübhan olan yüce Allah'tan sûri ve manevi terakkilerinizi dilerim. Zira sizin hayrınız ve salahınız, bütün Müslümanların gönül birliğini tazammun eder ve onların refahını sağlar. Size yapılan duâ dahi, bütün Müslümanlara yapılan duâdır.
Allahu Teâla, şahsınıza lâyık olmayan şeylerden yana size selâmet versin. Seyyid'l-mürselin hürmetine. Resulullah Efendimize ve diğer peygamberlere ve onların hepsinin âline salâtların en faziletlisi, selâmların ekmeli olsun.
***
Nakşibendiye-i Aliyye büyüklerine karşı ihlâs, müritlik ve muhabbet bağlarınızı bilmekteyim. Hem de pek tamam ve pek mükemmel bir şekildedir. Allah onların sırlarının kudsiyetini artırsın. Buna binâen başınızı ağrıtmaya sebep olmaktayız.
***
Ey mükerrem mahdum,
Bu Silsile-i Aliyye mensupları, bu diyarda garip düşmüşlerdir.
Bu diyar ehlinin; sünnet-i seniyyeyi tutan bu Tarikat-ı Aliyye büyükleri ile olan münasebetine gelince; bid'atın şüyûu dolayısı ile pek azdır.
Üstte anlatılan mânâdan olarak; kısa görüşünden dolayı, bu silsile ehlinden bazıları bu Tarikat-ı Aliyye'de bid'atlar icad etmiştir. Bu bid'atlara alâka sebebi ile insanların kalplerini kendi tarafına çekmek istemiştir. O bid'atları icad ederken de, kendi kanaatına göre bu yaptığını bu Tarikat-ı Aliyye'nin tekmili sanmıştır. Haşa ki böyle bir şey ola. Elbette bu cemaatın maksadı, bu Tarikat-ı Aliyye'yi tahrib edip hiçe çıkarmaktır. Hâlbuki bu Tarikat-ı Aliyye büyüklerinin muamelesini hiç de idrak edememişlerdir. Allahu Teâlâ onlara doğru yolu göstersin.
Bu silsile-i aliyye ehlinin varlığı bu diyarda pek değerli olduğundan; bu silsile-i aliyye'nin müridlerine ve onları sevenlere düşer ki, o büyüklere ve bu Tarikat-ı Aliyye taliplerine yardım edip muavenette bulunalar.
İnsan tab'an medenidir. Medeni olmak üzere yaratılmıştır. Kendi cinsi ile iyi geçinmeye muhtaçtır. Bu mânâda gelen bir âyet-i kerime meâli:
– "Ey Nebi! Sana Allah ve mü'minlerden ittiba edenler yeter." (8/64)
(İmâm-ı Rabbânî Hz.leri bu ayet-i kerimeyi anlatılan mânâda almıştır. Ancak, pek çok müfessirler, şu mânâdan almaktadırlar:
– "Ey Nebi, Allah sana ve mü'minlerden sana ittiba edenlere yeter.")
***
Hayrü'l-beşer Resulullah (sav) Efendimizin ki, önemli işlerinde müminlerin dahli vardır; diğerlerine de düşer?
Bu zamanda zenginlerin pek çoğu, işlerin yolunda gitmesini, hacetin yerine gelmesini ihtiyaçsızlıkta sanırlar. Ama durum böyle değildir. Zira ihtiyaç, zatidir. Hem de bütün mümkinat için... O kadar ki, insanın iyiliği bu ihtiyaçtadır. Kulluğun züllü dahi, bu cihetten gelmektedir. Faraza, insandan ihtiyaç gitse, kendisi için bi-istiğna hâsıl olsa; onda isyandan inaddan, tuğyandan başka bir şey olmaz. Bu mânâda gelen bir ayet-i kerime şöyledir:
– "İnsan elbet azar zenginliği görünce.."(96/6-7)
***
Bu babda netice söz şudur ki:
Dervişler, ağyar ile taalluktan halâs bulduklarından; sebeplere ihtiyaç, onları sebepleri yaratana havale eder. Her yana şamil bol nimeti, o yüce Zat'ın nimet sofrasında görürler. İtikad ederler ki, hakikatta veren ve alan o yüce Allah'tır.
Arada sebepler bir kısım hikmetlere ve yararlara göre varid olmuştur; güzellik ve çirkinlik dahi onlara bağlanır. Bu büyükler dahi, şükrü ve şikâyeti o sebeplere dönük olarak yaparlar. Haseneyi ve seyyieyi de ondan bilirler. Eğer onlar, sebeplere itibar etmemiş olsalar, büyük bir muameleyi iptal etmiş olurlar.
Bir ayet-i kerime meali:
– "Rabbimiz, sen bunu batıl olarak yaratmadın... Sübhansın."(3/191)
***
Pek aziz kardeşim Seyyid Mir Muhammed Nu'man'ın varlığı orada bir ganimettir. Onun duası ve teveccühü dahi kibrit-i ahmerdir. Zannederim ki, onun teveccüh bereketleri ve bu teveccühün feyizleri, devletinizi ayakta durdurmaktadır. Onu, huzurda ve gıyabda sizin imdadınızda ve muavenetinizde bulmaktayım.
Adı geçen, bundan bir sene evvel, Fakir'e sizin iyiliklerinizi yazdı. Yazdığı mektuba dahi sizin dervişlere olan muhabbetinizi ve ihlâsınızı dahi derc etti.
Yine onda izhar ettiğine göre bu Velâyet idaresini bir başkasına bırakmış; zira bu vakit, teveccüh ve imdad zamanıdır.
Bu Fakir için dahi, o mektubun mütalaası esnasında Fakir'e bu babda teveccüh hâsıl oldu. O vakitte sizi kadri yüce buldum.
Zahir olan şu ki: O saatte bir şahıs, o cihete teveccüh ediyordu.
O mektubun cevabında şu tabiri kullandım:
– Hanlar Hanı, nazarda kadri yüce olarak zahir olmaktadır.
Emir Sübhan Allah katındadır.