"Bu mektup, Molla Ahmed-i Berkî’ye yazılmıştır. Kabul edilip edilmediği sualine cevap vermekte ve İslamiyet bilgilerini yaymak lazım olduğunu bildirilmektedir:

Allahü teâlâya hamd ve Resulullah’a salât ve selâm ederim. Size de iyi dualar eylerim. Şeyh Hasan ve arkadaşları iki mektubunuzu getirdi, bizleri çok sevindirdi. Bir sayfasında Hace Üveys’in hâlleri yazılı idi. İkinci sayfasında, kabul edilip edilmediğinizi soruyorsunuz. Bunu okuyunca sizin hâlinizi araştırdım. Oradaki insanların size doğru koştukları ve size sığındıkları göründü. Sizi oradaki insanların saadete kavuşmaları için vasıta yaptıkları ve o yerleri size bağladıkları anlaşıldı. Bunun için Allahü teâlâya hamd ve şükür olsun! Bu görüşümüzü rüya, hülya sanmayınız! Rüya ve hülya şüpheli olur, ikisine de güvenilmez. Bizim yazdıklarımızı gözle görülür, elle tutulur gibi sağlam biliniz!

Sizin bu nimete kavuşmanız İslamiyet bilgilerini öğretmekle ve fıkıh hükümlerini yaymakla olmuştur. Oralara cehalet yerleşmişti ve bidatler yayılmıştı. Allahü teâlâ sevdiklerinin sevgisini size ihsan etti; İslamiyet’i yaymaya sizi vesile eyledi. Öyle ise din bilgilerini öğretmeye ve fıkıh ahkâmını yaymaya elinizden geldiği kadar çalışınız. Bu ikisi bütün saadetlerin başı, yükselmenin vasıtası ve kurtuluşun sebebidir. Çok uğraşınız! Din adamı olarak ortaya çıkınız! Oradakilere emr-i maruf ve nehy-i münker yaparak doğru yolu gösteriniz! Müzzemmil suresinin on dokuzuncu ayetinde mealen, (Rabbinin rızasına kavuşmak isteyen için, bu elbette bir nasihattir) buyuruldu.

Kalp ile zikir yapmak için size izin verilmişti. Buna çalışmanız da Ahkâm-ı İslamiye’ye yapışmanız ve nefs-i emmârenin azgınlığını gidermeniz için yardımcı olur. Bu vazifenizi de elden bırakmayınız. Kendi hâllerinizi ve sevdiklerinizin hâllerini bilmediğiniz için üzülmeyiniz. Hâlleri bilmemek hiçbir şey ele geçirmemek olacağını sanmayınız! Sevdiklerinizin hâlleri sizin yüksekliğinizin aynalarıdır. Sizin hâlleriniz onlara ışık salmakta ve görünmektedir.

Şeyh Hasan, sizi durduran direklerden biridir, sizin kıymetli yardımcınızdır. Eğer Maveraünnehir veya Hindistan’a gitmek isterseniz orada yerinizi tutacak Şeyh Hasan’dır. O’na elinizden gelen yardımı yapınız, o’nu gözetiniz! O’nun zaruri olan din bilgilerini bir an önce öğrenip bitirmesi için çok uğraşınız! O’nun da Hindistan’a gelmesi hem o’nun için hem de sizin için çok faydalı olur. Allahü teâlâ bizi ve sizi millet-i İslam doğru yolunda bulundursun (alâ sâhibihe’s-salâtü vesselâm)!

O kardeşimizin altı aydan beri ilerlemekte olduğunu yazıyorsunuz. Gaybet ve şuursuz hâllerinde gördüğü temiz ruhları şimdi uyanık iken görüyor diyorsunuz. Yavrum, ruhları görmek yüksekliği göstermez. İster şuurlu görsün ister şuursuz görsün, kıymetsizdir. Bu yolun birinci adımı, Allahü teâlâdan başka hiçbir şey görmemektir. Daha başlangıçta (Masiva)dan hiçbir şey düşünmemektir. Bu sözümüzle "mahlukları Allahü teâlâdan başka görmemeli ve masiva olarak bilmemeli" demek istemiyorum; böyle görmek ve bilmek mahlukları görmek demektir. Allahü teâlâdan başka hiçbir şeyi görmemeli ve bilmemelidir. Bu hâle (Fena) denir. Fena makamı bu yolun konaklarından daha birinci konaktır. Fena hasıl olmadıkça hiçbir şeye kavuşulamaz.

Farsça beyit tercümesi:
Varmadıkça bir kimse Fenaya,
Yol bulamaz hiç o, Kibriyaya.

Bu günlerde yazılmış olan mektuplar pek kıymetlidir; çok faydalı şeyleri bildirmektedirler. Mektupların bir kopyasını Şeyh Hasan götürdü. Dikkatle okuyunuz, iyi düşününüz. Validenizin mağfireti için dua istiyorsunuz; gereği yapıldı. Buradakilerin hâllerini Şeyh Hasan size geniş bildirecektir. Doğru yolda olanlara ve Muhammed Mustafa’nın (s.a.v.) izinde gidenlere selam olsun! Bu fakir ve çocukları (k.s.) son nefeste selametimiz için dua buyurmanızı dileriz.

Vesselam.

Abdulkadir Akçiçek Tercümesi